Nieuws

Terug

Beschermen 'brain games' tegen cognitieve aftakeling?

– 13 mei 2019
  • brain games

Ouderdom maakt ons mentaal trager en vergeetachtiger. Kunnen online 'brain games' die cognitieve aftakeling voorkomen? Niet volgens de wetenschap. Wat je met dit soort spelletjes oefent, daar heb je in het echte leven weinig aan.

Obstakels ontwijken in een race door de woestijn, tassen bezorgen bij hotelgasten, bijhouden welke vissen je al gevoerd hebt, namen van klanten bij de juiste gezichten onthouden, en zo veel mogelijk schapen vangen. Het wemelt online van dit soort brain games die claimen onze cognitie te boosten. De spelletjes beloven verbetering in bijvoorbeeld verwerkingssnelheid, geheugen, focus, flexibiliteit (switchen tussen taken), problemen oplossen en begrijpend lezen.

Aangezien onze cognitieve vaardigheden afnemen door ouder worden, klinken spelletjes die dat proces vertragen of zelfs omkeren als muziek in de oren. Je brein is als een spier en door hem te trainen blijft hij groot en sterk, zoals bedrijven die breintraining aanbieden vaak zeggen. De vraag is alleen: in hoeverre kan je wat je leert met brain games gebruiken in het dagelijks leven? Vergeten ouderen hun pillen niet meer als ze geheugenspelletjes spelen? Word je een betere bestuurder in het verkeer als je snel leert reageren op een virtuele racebaan? Dat valt tegen, valt op te maken uit de wetenschappelijke literatuur.

Mentaal trager

Mensen beginnen vanaf hun vijftigste cognitief minder scherp te worden. "De teruggang is het duidelijkst te zien in de mentale snelheid", zegt cognitief psycholoog Guido Band, universitair hoofddocent aan de Universiteit Leiden. "Wisselen tussen twee taken, bijvoorbeeld websites met verschillende vormgeving doorbladeren, gaat steeds meer moeite kosten. Ook vrij vroeg merkbaar is de achteruitgang in het werkgeheugen, zoals eventjes een telefoonnummer onthouden terwijl je naar je telefoon loopt." Nieuwe gebeurtenissen in het geheugen opslaan gaat ook niet meer zo makkelijk. Overigens blijven sommige mentale functies tot op hoge leeftijd probleemloos, volgens Band, zoals taalgebruik en kennis. Inzicht blijft met de jaren zelfs beter worden.

Toch takelen we op heel wat mentale functies af, en dat komt niet omdat zenuwcellen massaal afsterven. "Met name de verbindingen tussen ver uit elkaar gelegen zenuwcellen veranderen", aldus Band. De isolatie van die langeafstandsverbindingen neemt af. Het gevolg is dat de overdracht van informatie vertraging oploopt. Verder neemt het aantal contactpunten tussen zenuwcellen af, evenals de hoeveelheid signaalstoffen (neurotransmitters). Al die veranderingen gaan dezelfde richting op: je wordt er mentaal trager van.

Cognitieve training

Wetenschappers onderzoeken of hersentraining, of 'cognitieve interventies' zoals ze het zelf liever noemen, het denkvermogen kunnen verbeteren. Ze laten ouderen bijvoorbeeld twaalf weken, dertig minuten per dag, vijf dagen per week thuis trainen op de computer met online spellen die de hersenen stimuleren. Dit is precies wat Richard Ridderinkhof, hoogleraar neurocognitieve ontwikkeling en veroudering aan de Universiteit van Amsterdam, deed bij 280 gezonde ouderen. Het haalde weinig uit. De training leidde niet tot verbetering in functies als plannen, redeneren en verwerkingssnelheid. In een tweede groep mensen die een beroerte hadden gehad kwam er ook niks uit. Patiënten herstelden niet sneller of beter door de braintraining dan de controlegroep.

Terwijl de wetenschap nog bezig was het nut van hersentraining op te helderen, hebben bedrijven de cognitieve trainingen in brain games voor jong en oud gegoten. Grote namen in de breintrainingindustrie zijn bijvoorbeeld het Amerikaanse Lumosity en Nintendo. Hun games draaien om het oefenen van cognitieve vaardigheden als geheugen en aandacht, met de belofte dat je beter gaat presteren op school, op het werk of bij andere dagelijkse activiteiten.

Lees verder op: https://www.nemokennislink.nl/publicaties/beschermen-brain-games-tegen-cognitieve-aftakeling

Vragen?

Fibromyalgielijn:
035 - 621 22 23
Overige vragen? Bel:
035 - 622 06 12
Contact of volg FES:

Contact